‘बधाई’भित्र-१

18
519

श्री ठाकुरसिङ पौडेलजी शिक्षामन्त्री भैसकेकोमा, हाम्रा धेरै नानीहरुका प्राचार्य हुनुभएकोले पनि साथै हालसालै उहाँले गुसी शान्ति पुरस्कार पाउनु भएकोमा ढिलै भए पनि भूटान समाचार सेवामार्फत बधाई दिन चाहन्छु । यसै सिलसिलामा विगतको यथार्थलाई विपना या सपना झैँ सम्झन मन लाग्यो। इश्वरीय दृष्टिकोण र निस्वार्थ सेवाको भावनाले जनताकै हितका खाँतिर भएका धेरै मध्ये एकदुई वटा विषय मात्र यहाँ समावेश गर्न चाहन्छु । आ-आफ्नै भावना, दृष्टिकोण र प्रकृति हुन्छन् , तथापि, सम्पूर्ण भुटानी मातापिता , गाउँ-ठाउँ का शिक्षित भाइ-बहिनीहरु, अरु समस्त विद्वान बुद्धिजीवीहरुमा पनि यी यथार्थ भावनाहरु बाँड्न खोजेको पनि हुँ अन्यथा नसम्झी, विशाल हृदयका साथ ग्रहण गरिदिनुहोला !

सन् १९७१ मा तत्कालीन राजा श्री जिग्मे सिङ्गे वाङ्चुक को पालामा, दक्षिण भुटान गेलेग्फुगमा सर्वप्रथम राष्ट्रिय दिवस मनाइएको थियो। भावनाले मानिसलाई राम्रा-नराम्रा, दु:ख-सुखका विषयमा अघि बढ्न प्रेरित गर्दो रहेछ । राजालाई बागवान विष्णुको अंश मान्ने हामी जनाताको पवित्र भावना, राजा खुसी भए चौतर्फी बिकास हुन्छ र जनताहरु सुखी हुन्छन् भन्ने दृढ निश्चय भएकाले दु:ख- सुख , लाभ- हानीको वास्ता नगरी सामाजिक काममै भए पनि जहाँसम्म जनतालाई पीर नपरोस् र जनताबाट अर्थ सङ्कलन गर्ने र दुरुपयोग गर्ने अभ्यास नबनोस् भन्ने उद्देश्यले दु:ख-सुख जस्तै भए पनि आफ्नै माताजीलाई प्रर्थना गरी खुसी पारेर अत्यन्तै ऐतिहासिक सम्झिएर हिफजत गरी राखेको पुरानो हस्थ दन्ती भएको सम्पूर्ण चाँदीको र केही सुन लगाएको “कोथिमुडा ” मागेर, त्यहिका श्री रेतिलाल सुनारलाई (जो अहिले गोलधाप शिविरमा बस्छन्) , राष्ट्रिय दिवसको उपलक्ष्यमा दागापेलाका जनताकोतर्फबाट भनी खुकुरीमा खोलेको अक्षरमा लेख्न लगाएर सुनले पेन्टिङ गरी तयारी गरिएको थियो। सोही ब्लकका मण्डल स्व. श्री जे० बि० गुरुङको नैतिक समर्थन थियो । गुरुङ अत्यन्तै धार्मिक भावना भएका आत्मीय मित्र थिए |

त्यो चडाउने सम्बन्धमा गाउँका मेम्बर र जोङ्दा श्री एन्० बि० छेत्रीलाई देखाई सोधपुछ गरी सल्लाह माग्दा इर्श्याको भावनाले जस्तो वास्तै नगर्दा, हरेस खाइसकिएको थियो तथापि चित्त नबुझेर सोथपुछ गर्दै गर्दै कसो कसो स्व० डाशो लामपेन्जोरलाई भेटी सबै कुरा बताउँदा उहाँले हेरी मलाई पहिले नै भन्नु पर्ने थियो भन्नुभयो | “यो अति राम्रो कुरा रहेछ | म राजालाई भन्ने छु | भोलि सार्वजनिक भेला हुँदैछ | त्यही बेला म तपाईंलाई सङ्केत गर्छु अनि चडाउनु”, उहाँले थप्नु भयो | तरै पनि के हो के हो , ठूला मान्छेको भनाइ | बिर्सने हुन् कि, यत्रो दु:ख गरेको, निष्फल पो हुन्छ कि भन्ने दोचिन्ता थियो। नभन्दै भोलि पल्ट दक्षिण भुटानका सारा जनतासँग राजाको भेट भयो। सबै ठाउँका कारन्दारहरुलाई सोधपुछ गर्दै सबैले आ- आफ्ना मागहरु राख्तै गए । राजाबाट दागापेला भन्ने बित्तिकै चाहेको कुरा भन्ने मौका पाइँदैन होला भनी अचानक स्वयंले उठेर भन्न सुरु गरिएछ ।

दागापेलामा मन्दिरको कुराबाट सुरु गरी पुरानो मन्दिर र पाठशालाको जीर्णोद्धारको माग गर्दा १० बण्डल जस्तापाता, काँटी, कब्जा दिने फैसला भयो। ५ ऐकरभन्दा कम्ती जमिन हुनेलाई नगद फसल सुन्तला, अलैँची लगाउने ठाउँ प्रदान भए दु:खी-गरीवको ठूलो कल्याण हुने थियो भन्ने निवेदन राखियो । ऐले सुकुम्बासी पट्टा बाँडिदैछ | त्यस पछि हेरेर दिइनेछ भन्ने हुकुम भयो। दागापेलामा गाडीको बाटो नभएर त्यहाँका मानिसहरुले कैयौँ वर्षदेखि हरेक विकास निर्माणको काममा पिठ्युंका भरले काम गर्नु पर्दा ठूलो कष्ट बेहोर्नु परेको छ | त्यो दु:खलाई हेरी गाडीको बाटो ब्यवस्था होस् भन्ने निवेदन गरियो । कहाँबाट भन्ने प्रश्न भयो, कालिखोलाबाट भन्दा धेरै लामो व्याख्या गर्दै चिराङ् बाट दागापेलामा बाटो हुनेछ भन्ने हुकुम भयो । अरु के भनी प्रश्न गर्दा दागापेलामा महाराज धिराजको भ्रमण होस् जसले गर्दा दागापेलाका सम्पूर्ण बुढाबुढी- केटाकेटी सबै जनताले दर्शन पाउनेछन्, भन्दा हाँस्तै हाँस्तै “बाटो नभै म दागापेलामा आएँ भने, मेरो साथमा अरु धेरै मनिस आउनु पर्ने हुन्छ र धेरै जनतालाई दु:ख हुन्छ। त्यसोसले गाडीको बाटो बनिना साथ म दागापेला आउनेछु” भन्नु भयो ।

त्यसरी नै भेलाको अन्तिम हुँदै जाँदा बडो बेचैनीका साथ डासो लाम पेन्जोरको सङ्केतको बाटो हेरिरहेको थिएँ | उहाँले हातले इसारा गर्दै चडाउने सङ्केत दिनु भयो । (मनको भावना बुझ्ने, धन्य थिए स्व. डासो लाम पेन्जोर) सुन्तले रङ को कपडामा राखेको कोथिमुडा ब्यागबाट निकाली राजाका हातमा अर्पण गरियो । सबैको जय जयकार भयो। राजाले हातमा लिएर हेर्दैहेर्दै बाहिरिनु भयो र हामी पनि बहिर निस्क्यौँ । निस्कन साथ दक्षिण भुटानको ठूलो इज्जत राख्नु भयो भनी धेरैले प्रशंसाका शब्दहरु ले ढाप मारेको आलो याद आउँछ । सायद त्यसैको फल लागेर होला सर्वस्व गुमाएर निर्बासनमा जन्मभूमिको सम्झनाले तड्पीतड्पी दिनहरु बिताउनु परेको छ ।

पुन: सन् १९८३ मा महाराजधिराज जिग्मे सिङ्गे वाङ्चुकबाट डासो जङ्दा कर्मा शेर्पालाई ( हामी साथै थियौँ ) दागाजोङमा राष्ट्रिय दिवस मनाउन हुकुम भयो । त्यस बेलासम्म बाटो निर्माण कार्य पुरा भएको थिएन । त्यती बेला राती दिउँसो नभनी खटेको आलो सम्झना आउँछ , बल्ल रफटफ बाटो तयार भएको थियो । चिराङबाट दागापेला भएर दागाजोङ् जाने बाटो र त्यही बाटो चिराङबाट डुजेगाङ् चाङ्खा र बाना हुँदै दागाजोङ लाने । धेरै टाढाबाट शाखा सडक ल्याएर दागापेलालाई जोड्ने विषयमा धेरै लामो कथा, ब्यथा छ कहाँ भन्नु ? कसले सुनिदिने, त्यस मर्मलाई कसले बुझिदिने? विगतलाई अब बिर्सिसकेका छौँ सम्झने फुर्सद पनि कहाँ छ र अब ! डुजेगाङका गप चिमीहरुले बाटो दागापेला भएर दागाजोङ् गएकाले जहिले आफूमाथि निर्देशकलाई फकाएको भनी आरोप लगाइ रहे जोङ्दामार्फत राजालाई उजुरी चडाएकाले, राजाले निर्देशक दोजी नर्बुलाई बोलाई हामी सबै भएको ठाउँमा सोधपुछ गर्नु भयो | आफूलाई चिन्ता छ हाइरोडमा परिने हो कि, फिडररोडमा । पवित्र भावनाले सजाएको कलशको जल र जलाएको धुपकाँटीको भरले ईश्वर खुसी भएछन् क्यारे, बाटो दागापेला भएरै जाने फैसला भयो । किन भने तिनै निर्देशक संरेखण हेर्दै जोङबाट फिर्ती हुँदा अचानक थाहा पाएर गोशी अफिस छेउ बजारमा दर्शनभेट गरेका थियौँ। त्यही रात वहाँ साथै डासो कुन्जाङ डुङ्पा हामी टाशिदिन ब्लकमा बसी आफैँले जनताकोतर्फबाट निवेदन लेखी चाडाएका पनि थियौँ ।

सन् १९८३ मा स्वयं राजा राष्ट्रिय दिवस मनाउन दागापेला भएर हो ! त्यही बाटोबाट दागाजोङ जाँदा दागापेलामा त्यहाँका जनताले भब्य स्वागतको ब्यवस्था गरेका थिए । सुरक्षाकर्मीले पनि नियन्त्रण गर्नै नसक्ने गरी सम्पूर्ण जनताले गाडीबाट उत्रन साथ राजालाई हातैमा बोकेर ढोग्दै केही पर स्वस्तिक चिन्हसम्म पुर्याइ ठूलो श्रद्धा र भक्तिका साथ स्वागत गरेका थिए । स्वस्तिक चिन्हमा उभिएका राजालाई, पाँचकन्या द्वारा टिका ( आफ्नै घरमा गुथेका सयपत्री र मखमलीका माला ) गलामा लगाइदिएर , गुरु पन्डितजीहरुबाट स्वस्ति वाचन गर्दै मन्त्रद्वारा अभिशेक गरिएको थियो। यदी कसैले हेर्न चाहन्छ भने , राजाका गलामा लगाएका माला, हाम्रा मनिसका आँसुले भिजिरहेको देख्न सकिन्छ। लाग्छ यी अमिट छाप राजाको मनमा आलै होलान् ।
राष्ट्रिय दिवसका औसरमा जनताकोतर्फबाट के चडाउने भन्ने प्रश्नले पुन: आफैँले आफैँलाई दु:ख दिएर आफ्नै ब्यक्तिगत खर्चमा , ठूलो परिश्रमद्वारा , जनताको नाउमा एउटा सुन र चाँदीको रोगन लगाइएको धातुको फ्रेम बनाई चडाइएको थियो। सायद राजाप्रति जनताको श्रद्धाभक्तिले प्रभावित भएर हो या ईश्वर जानुन्, डुङ्पा र अरुहरुबाट आफूलाई अलग पारी जोङ्खा, अंग्रेजीमा सोधपूछ गर्दै अन्तमा उल्था गर्ने मनिस (श्री मानधोज तमाङ जस्तो लाग्छ ) बोलाउन लगाइयो । कुरा गर्दै जाँदा चित्त नबुझेर होला, स्व० श्री आर० बि० बस्नेतलाई र सायद भनेजस्तो नभएर होला, तेस्रो पल्ट डशो नादो रिन्छेनलाई उल्था गर्न लाएर, विकास र योजनाका कुरा गर्दै हुकुम भयो कि – यहाँ दागापेलामा एउटा ठूलो संस्कृत विश्वविद्यालय र मन्दिर बनिने छ। उस बेलामा लागेको हर्षको सीमा थिएन। निस्वार्थ जनताको हितको निम्ति जति प्रयास भएका थिए , धेरै नै तुब तुब भएका थिए । तर ती क्षणिक थिए, स्वप्न सरि थिए भन्ने कुरा कल्पनासम्म भएन । कहाँ र कुन ठाउँमा बनाउने सम्बन्धमा पछिपछि भित्रभित्रै तानातान हुँदै, पछि चिराङ (डम्फु) मा भएको ठूलो भेलामा राजाबाट पुन: हुकुम भयो “मेरो विचरमा दगापेलामै बनाएको ठीक छ | तपाईंहरु सल्लाह गरेर बीचमा जहाँ बनाउँदा ठीक हुन्छ बनाउनुहोस् ” । तन, मन, धन, बचन र भक्तिको शक्ति लगाएर भए पनि दागापेलामै बनियोस् भन्ने आफ्नो प्रयास !

सन् १९८७ को कुरा हो | एसेम्ली (तत्कालीन भूटानी परिप्रेक्ष्यमा विधानसभा सरह ) को समयमा वर्तमान प्रधानमन्त्री श्री जिग्मे वाइ थिन्ले शिक्षा विभागमा प्रमुख निर्देशक थिए । त्यही समयमा राजाबाट रातो कम्नी र डासो पदवी पाए श्री ठिन्लेले । त्यस खुसियालीमा समयको सदुपयोग गर्दै दागापेलाको जनताकोतर्फबाट वरदान माग्न त्यो बेलुकी सर्वप्रथम म एक्लै उहाँको घरमा पुगें । खाममा भेटी, एउटा राम्रो खादा तयारी गरेको थिएँ दिनलाई। तत्कालीन उप-गृहमन्त्री परिवार र राजपरिवारका पनि केही सदस्य थिए । खुसी भएर श्री जिग्मे वाइ ठिन्लेले केही सोधपुछ गरे | त्यही औसरमा खादा अर्पण गरियो । केही भन्नु छ भनी प्रश्न गर्दा भूमिका बाँधीवरी दागापेलामै विश्वविद्यालय बनिने कुराको वरदान माग्दा एकैचोटी “रिजालले मार्छ” भने । कुराकानी हुँदै जाँदा अन्तमा दागापेलामै बनिने कुरामा पक्का कोसिश गर्छु भनी वचन दिएका थिए । रातको प्राय: ११ बजेतिर आफैँ “ड्राइभ” गरी मेरो गन्तव्य ठाउँनेर छोडिदिएका थिए । त्यसबेला लागेको खुसीको वर्णन गरी साध्य छैन । जनताकै हित र बिकासको निम्ति कहिले काहीँ हामी साथी-भाइबीचमा शीतयुद्ध नै हुन्थ्यो । केही दिनपछि श्री रिजालजीले थाहा पाएर “जहाँ खायो त्यहीं हग्नु ल साथी ! लौ भइगयो” भन्ने वचन पनि खाइयो, किन भने म उनीसंगै बसेको थिएँ ।

अन्तमा दागापेलामै बनिने निश्चय भयो । उक्त विद्यालय बनाउने ठाउँको निम्ति सुन्तले ब्लकअन्तर्गत ब्रह्मलाल निरौलाको राम्रो जमिन तयार गरी नापजोख भइसकेको थियो । जुन ठाउँबाट दगापेलाको धेरै भाग हुँदै दागाजोङ र चिराङतिरको दृश्य पनि देख्न सकिन्थ्यो । काम थाल्नको निम्ति राजाबाट जोङ्दामार्फत पाँच लाख (५०००००) रुपैयाँ क्रमश: हस्तान्तरण गर्दै काठहरु कटाउन थालिसकिएको थियो। भाग्यवश भनौं या दुर्भाग्यवश भनौं आफ्नो पनि भर्खरै घर बनाइसकेको ठाउँ नजिकै सिमानामा पर्ने हुनाले, आफ्नो वृद्ध कालमा विद्यालय र मन्दिरको घण्टी, हाम्रा नानीहरुका पठनपाठनका आवाज, वेदका ध्वनि कानमा सुन्दैसुन्दै , जनता जनार्दन सम्झी भएका कामहरु, प्रयासहरु, उदाहरणसहित जहीँ तहीँ विकास भएर हाम्रा मानिसहरुले सुख र शान्ति पाएको देखेर अन्तिम सास फेर्ने मुटुभित्रका यस्ता धेरै-धेरै इच्छाहरु लथालिङ्ग भताभुङ्ग स्वप्न भएका छन् । त्यो समयमा लागेको खुसीको वर्णन गरी साध्य छैन । गहिरो छाप बसेको छ । त्यस बेलाको खुसी, अन्तत: आएर यसरी धेरैको आँसुमा परिणत होला भनेर कसैले कल्पना गरेको थिएन ।

अन्तिम समयसम्म पनि देश र जनताको हित सोचेर आफ्नो धर्म र कर्तब्य निभाएको आफूलाई पूर्ण विश्वास छ। यथार्थ उदाहरण कति दिउँ ? जो धेरै छन् । कसले सुनिदिने, कसले बुझिदिने, कसले न्याय दिने? । १९७९ देखि १९९० सम्मको अथवा आफ्नु कार्यकाल भरिको तारिक, बार र समय दैनिक बिहान देखि बेलुकीसम्म जनताहरुसँगको आफ्नो कृयाकलाप जस्ताको तस्तै आफ्ना विचारहरु दैनिकीमा समावेश गरेको थिएँ। लगभग तिनै ७-८ वटा डायरीको सुरक्षा गरी गोशी बजारको घरमा राखेको थियो। जब दागापेलामा शोषण, दमनको नीति बढ्न थाल्यो पूर्व-सैनिकहरुलाई काममा फर्काएर गाउँ घरका सिधासादा मनिसलाई हिंड्दै गरेको बेला कुटपिट गरी जहीँ तहीँ जनतामा ठूलो त्रास फैलिरहेको थियो , त्यहीँ सिलसिलामा गाउँकै एक पूर्व-सैनिकले त्यही गाउँका श्री रेतिलाल सुनारलाई राती घाँटीमा डोरिले बाँधी घिसार्दै एकान्त ठाउँमा खुकुरीले काटन आँट्दा घर परिवारको रुवाबासी थाहा पाएर स्व० श्री पुन्य ढकालजीको ठूलो प्रयासले मण्डल र हामीलाई खबर गरी राती गएर शान्त तरिकाले छुटाएर बचाउन सफल भयौँ ।

क्रमशः……….

श्री चौहान भूटानका पूर्व सांसद हुन् |

18 COMMENTS

  1. Very nice article.Hope one day we will get a chance to read the news about Sanskrit University in Dagapela.Many from Dagapela now have intellectual capacity to run a University. Although we cannot do much from outside than to wish for, probably 5th King will realize the need sonner or later.
    Thank you mamber saab for writing this article. Please do write more in future.

  2. Great job, Member Sahab,Nice write-up!! It reminds me of the journey I had made from Wangdiphodrang to Damphu in July 1989. Also, stress being given on our illogical belief of taking the main pillar of feudalism – the King as the incarnation of Lord Vishnu, I get the memory of Jigme when he was just about 23yrs during the national day in 1978 in Gaylegphug during pillow fight – a very, arrogant and cruel face. However, the existence of hierarchical addresses and languages in the cross section of Nepali society for eg. mausuf, hajur, tapai, timi and ta should not be paralleled in today’s human society. When I see ‘Hukum’, in the above valued write – up, I feel the role that word played 20 years back no longer does it now.
    Over all it is informative and your achievements as a representative of Bhutanese people would be even more if we could see more articles about the development trends of that time.

  3. Wow! Amazing experience and a sweet recall of the past.Janani Janma Bhumishchha Sworga Dapi Gariyasi! Very patriotic write up! Our Dear Member has amazing computerized memory who really details the social,economic,political and educational crisis before three decades in Bhutan.
    Yes,it is very true that Our Ever Green Member Mr.Chuwan is very sentimental of his thought and this is very true story. Even my beloved late father used to share with me in his Leisure.I really enjoyed reading such a sweet details.

    But our and generations future is already in the Greater Nations of the WORLD.Those dying destitute are in the process for their better lives. Those your thoughts and foundations laid in the past becomes real today and Dagapela’s people have this opportunity to serve in the greater nations of the world. We pay our tribute to the World’s Greater Nations who guarantee their people’s living rights in 21st century, not in Bhutan now.our future is safe and protected,generation may have successful dream and the poorest of the poor have an equal opportunity in those countries where all of them are resettled.
    I am sure we would recall our bitter experience of 20 years lost lives and help ourselves to make greater Dagapela in resettled countries.
    Om Mishra
    Jacksonville Florida

  4. Dear Guru Daju Jay Jay Shreemannarayana.Api swarna Mayi lanka namay Laxmana rochatae Janani janma bhumischa swargadapi gariyasi.daju I read the artical which is very much painfull for me because the artical recall of the past. The propose location for lunching sanskrit univercity in dagapela was agreed to established in my propoty satham no.44 sl 16 in suntoley. Taranidhi Niroula Greater Manchester UK 01 01 2012.

  5. आदरणीय दाजु,
    तपईको लेख पढेर म सारै आत्मा बिभोर भए । बिगतका दिन र ईतिहसको स्मरण गर्ने सुअवसर प्रार्प्त भयो, जस्का लागी म धेरै आभारी छु । भगवान मानेर पुजेका राजा भूत भएपछी कसैको केही लग्दो रहेनछ भन्ने कुराको पुस्टी भएको छ हामीहरूका लागी भूटानमा अहिले । तथापी, विदिको विदान कस्लाई के थाहा, भोली के होला ? हाम्रो पवित्र भावनाका साथ तपाई हामीले गरेको पुन्यको फल कदापि नासीने छैन, सित्तैमा जाने छैन भन्ने मलाई बिस्वास् छ । राष्ट्र निर्माणका लागी हाम्रा पुर्खाहरूले बगाएको खुन र पसिनाको हिसाब किताब एक दिन पुरा हुनुनै पर्नेछ । राष्ट्रनिर्माण प्रतीको हाम्रो त्याग र बलीदानको अवस्यनै कदर हुनु पर्नेछ कारण राष्ट्रभक्तिको हाम्रो मूल्य अपारछ ।
    दाजु लेख लेखने क्रमलाई निरन्तरता दिदै रहनु होला । यस्ता धेरै लेखहरू पढने आसा राखेको छु । अहिलेलाई अलविदा ।

  6. This is a well organized and clear article. It is understandable that any facilities or developmental schemes are the blessings of the monarch and one needs to make the supremo happy by any possible means. The dirty role played by the influential person had resulted into development of specific zone pushing rest of the area as backward. This is what we call as abuse or misuse of power.
    Let me also keep some differences of opinion and hope you all will look this aspect positively. National Assembly Members and Block Mandols are guardian of the people, the person trusted by the people so that their representative can share good and bad situations in the course of life. Such institutions are well established and the representative’s voice was heard or say saleable to the higher authorities.
    I understand that the member sahib and other five block mandols escaped the situation to save your life and had you all stayed behind there would have been any chances either good or bad. I personally feel that Dagapelian need not have to leave the country had you all been there. Your escapes have created a void and that gap resulted into one way flow. Later many factors accumulated for further ruining the situation but I feel the point of departure is the escape of our guardian. Please understand that this is not a blame but valuing the significance of your all status, I feel that there could be better situation.

  7. @ santi ram, don’t you think Chuwanji or for that matter all of us wouldn’t have stayed back in our own homeland if it was safe to do so. Who the hell on Earth willingly leave their land and property to become refugees and face the uncertainties. You need to ask this question to yourself before asking others.

  8. Namaskar hai .
    I haven’t think a bhutan can give rigth to write in nepali words in their newspapper but you have show me prove that they can .i proude to see nepali words in this newspapper /website .
    God bles you

  9. I haven’t think bhutan can’t give rigth to write in nepali words in their newspapper but you have show me prove that they can .i proude to see nepali words in this newspapper /website .
    God bles you

  10. Greater and the greatest article!

    We the young generation are looking these types of articles more and more. Let us make this globe aware about our devotions and secrecies toward our nation, and also let us always remind the world the unjust and unfair treatment of JSW toward the people’s desire to get freedom and democracy.

    Once again immeasurable thanks to के० बी० चौहान Sir.

  11. Honorable Prem,
    Humbly I would like to request your honor to kindly go through my pervious comment and understand in depth the essence of those words. I do believe that you have the time to go through it once again as you had the time to reply the comment. I don’t know how those lines and phrases disturbed your sentiments and your correlation by virtue of identity at present.
    I look matter more critically and develop different synergies. Among those statistics, one is as how would have been the situation had our local governing staffs remained there risking at those circumstances. And the chance is that the situation would be favorable or positive with the logic that their answers, logics or explanations would be trusted by the Thimphu government. But they didn’t risk there instead flee from the situation. And I have the right to point to my representative about the precariousness and realize the significance of institutional value.
    And Honorable Prem, there are certain elements everywhere irrespective of attributes and fields that always function as antibodies. Having had the proper environment also such fittest have problem in adaptation and always prefer the short and easy approach, skewing the natural rule, jeopardizing the normal life. Do you fall on that class where you had dreams of becoming x, y and z overnight and start some diplomatic terms? Or are you the one to arbitrate on behalf of member sahib that my comment became unethical and irrational?
    My previous comment had supported the writing of Member sahib and that was positive comment.
    In anticipation,

  12. सर्ब प्रथम BNS लाई धन्यवाद! दिन चाहन्छु । किन भने मैले सम्पूर्ण गुमाइ सकेको छु जस्तो लाग्थ्यो ,ऐले जसका माध्यम बाट हाम्रा धेरै परिपक्व शिक्षित भाई बहिनीहरु, मित्रहरुलाई एक ठाउमा पाउन सके। आफु सँग शिक्षाको कमी भए पनि मेरो यथार्थता र भावनालाई कदर गरी कमेन्ट्स मा, आदर , मान्यता ,सल्लाह ,सुझाव दिएर ठुलो गुण लाउनु भएको छ । हिर्दय को पिडामा मलम पट्टी गर्नु भएको छ,म सदैब आभारी रहने छु । जस्तई कमेन्ट भएपनी त्यसलाई शहर्ष आशिर्बाद सम्झ्ने छु। यहाँहरुको बाणी (शब्द ) लाई स्वर्णिम अक्षर ले हिर्दयमा र जीवनको यात्रा रुपी कागजको पन्नामा लेख्न सकु । सम्भव भए कृपया यहाँहरुको फोन न० पनि कमेन्ट साथै लेखी दिनु होला । धन्यवाद !
    आदर सहित ।
    के० बि० चौहान ( [email protected] )
    Ph: 602-487-1507

  13. Mr K B Chouwan has done a commendable job by writing his memoirs and disseminating them to all of us. Such a write-up has an invaluable significance for a community of people that is struggling for significance, meaning and identity. The prominence of its significance emerges especially from our specific context of being a transitioning people; there remains an imminent and real threat of our people losing our roots, obliterating our history and in the process losing our sense of being. Mr Chouhan and many others like him have been a part of our history, in the process of Bhutan’s national building and therefore the memoirs are a direct emation from a person who lived that history. I am reminded of a book named “THE DIARY OF A YOUNG GIRL” kept by Anne Frank when she was in hiding with her family at the time Netherlands got occupied by the Nazis. Her story symbolizes the gravity of Nazi atrocity and is a first order work of history to guaze the most inhuman perpetration perpetrated against fellow human beings. Mr. Chouhan’s work reprents a similar significance in the atrocious history of Bhutan perpetrated againt our people.
    I have a suggestion. Rather than writing in bits and pieces, Mr. Chouhan could write in a chronology, beginning with his first experiences and coming down as the Bhutanese history he observed unfolded itself, including chronologically the history of refugee generation. He could retain the present style.
    This would be a meaningful service to our coming generation who would in the years to come search for thier roots and their belongingness. Another significance of such first-hand writing is this: it shall serve as a potent source to counter Bhutan’s propaganda. Please be reminded that the book I referred to above, the diary of a young girl is today considered one of the primary sources of information vis-a-vis Nazi atrocity and has helped understanding 20th century world history. I recommend Mr K B Chouhan to read that small yet great piece of historical significance, and I am sure it will encourage him towards his writing goal.
    I finally wish to say that works of this kind,shall in the years to come, be the best gift to posterity.
    I want to congratulate Mr Chouwan and wish him good luck towards a continued effort in his endeavors. My phone no is 240-701.0612.